Kamienne Kręgi w Odrach

Kamienne Kregi innaczej Kromlech crom – wygięty, lech – kamień – krąg zbudowany z ustawionych pionowo kamieni, często wokół grobowca .
ODRY – wieś w powiecie chojnickim znana przede wszystkim z leżącego nad Wdą (Czarną Wodą) rezerwatu „Kręgi kamienne”. Na terenie rezerwatu znajdują się pozostałości cmentarzyska plemienia Gotów, które użytkowało ten obiekt w latach ok. 70/80 n.e. do ok. 230/250 n.e. Na cmentarzysko składa się 10 kręgów i 30 kurhanów oraz obszar tzw. cmentarzyska płaskiego. Ogółem (do 2002) odkryto 616 grobów ciałopalnych i szkieletowych. Ich wyposażenie, szczególnie pochówków kobiecych, jest bardzo bogate. Spotykamy tutaj przedmioty codziennego użytku i elementy stroju wykonane z brązu i srebra wykonanych przez miejscowych rzemieślników. Część wyrobów to tzw. importy pochodzące z Cesarstwa Rzymskiego i jego prowincji. Zmarłych chowano przede wszystkim pod kurhanami i na części płaskiej cmentarzyska natomiast kręgi służyły – jak się wydaje – do spotkań starszyzny plemiennej, podczas których zapadały najważniejsze decyzje dotyczące grupy. Tam zapewne zdecydowano o opuszczeniu tej części Kaszub i rozpoczęciu wędrówki w kierunku południowo-wschodnim. Zabytki można oglądać w Muzeum w Odrach oraz w Muzeum w Chojnicach.
Rezerwat zawdzięcza swoje istnienie także występowaniu unikalnych gatunków porostów, które znajdują się na głazach otaczających kręgi.
prof.dr hab. Tadeusz Grabarczyk, Zakład Archeologii Pomorza Uniwersytetu Łódzkiego

 

REZERWAT

Rezerwat „Kręgi Kamienne” w Odrach został utworzony na mocy Zarządzenia Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z 15 września 1958 roku. Rezerwat obejmuje kompleks leśny o powierzchni 16,91 ha, na terenie którego znajduje się cmentarzysko plemiona Gotów z okresu od 70-220 r. n.e. – charakterystyczne kurhany i kręgi kamienne pochodzące z początków naszej ery. Szatę roślinną rezerwatu reprezentują dwa główne zbiorowiska: subatlantyckie wrzosowisko porastające bezleśne „kręgi” oraz subkontynentalny bór świeży, w którym dominuje 130-letni drzewostan sosnowy z niedużą domieszką brzozy. Największą atrakcją florystyczną rezerwatu są porosty spotykane tu w ogromnej różnorodności i bogactwie.

 KRĘGI KAMIENNE– ARCHEOLOGIA

Na terenie rezerwatu „Kręgi kamienne” znajduje się cmentarzysko ludności przybyłej ze Skandynawii na południowe wybrzeża Bałtyku w początkach naszej ery. To znane z przekazów pisanych plemię Gotów zajęło obszar całego Pomorza Gdańskiego.

W Odrach Goci osiedlili się ok. 70/80 roku naszej ery. Założyli cmentarz, rozpoczynając od postawienia 10 kręgów kamiennych. Było to prawdopodobnie miejsce spotkań starszyzny plemiennej, podczas których zapadały najważniejsze decyzje dotyczące ówczesnej społeczności zamieszkującej okolice Odrów. Stopniowo nekropolia została poszerzona o 30 kurhanów i 620 (znanych obecnie) grobów leżących wokół tych dużych konstrukcji.

Około 200 r. zapadła decyzja króla Gotów Filimera o wyruszeniu w dalszą drogę. Posłuszne woli królewskiej rody opuściły tę ziemię i udały się w kierunku południowo-wschodnim nad Morze Czarne, by po wielu latach i ogromnych perypetiach zakończyć wędrówkę w V wieku w … Hiszpanii.

Badania archeologiczne prowadzone od wielu lat przyniosły mnóstwo informacji na temat kultury materialnej i życia duchowego tej ludności. Bogato wyposażone groby, kobiece ozdoby ze srebra i brązu, które nierzadko importowano z cesarstwa Rzymskiego, paciorki szklane i bursztynowe, świadczą o wysokiej pozycji społecznej. Groby męskie są znacznie uboższe. Zmarłych mężczyzn nie wyposażano w broń. Z cmentarzyska odrzańskiego znamy groby szkieletowe i całopalne. W kurhanach składano zwykle członków jednej rodziny, dlatego ilość znajdowanych tam pochówków waha się od 1 do 3. Na podstawie odkrytych kości możemy stwierdzić, że ówczesnych mieszkańców trapiły najrozmaitsze choroby. Deformacje kości wskazują na wyraźny niedobór witamin i choroby stawowo-gośćcowe. To powodowało, że przeciętna długość życia wynosiła ok. 35-40 lat. Znaleziono także wiele grobów dziecięcych.

Cmentarzysko w Odrach, to największy tego typu obiekt na terenie Polski. Jest znany przez wszystkich archeologów polskich i wielu europejskich, którzy często w tym miejscu rozpoczynali swoją działalność terenową. Obiekt jest wpisany na listę dóbr dziedzictwa narodowego.
Prof. dr hab. Tadeusz Grabarczyk

… – to regularne koła (wyjątkiem jest krąg leżący we wschodniej części cmentarzyska) wyznaczane przez sterczące pionowo duże głazy, tzw. stele. Kręgi na ogół są pozbawione grobów, a jeżeli znajdujemy pochówki, to pochodzą one już ze schyłkowej fazy użytkowania cmentarzyska. Kręgi stawiano w momencie zakładania cmentarza i są one najstarszymi konstrukcjami na tym obiekcie. Można przypuszczać, że służyły jako miejsca spotkań starszyzny plemiennej, podczas których zapadały najważniejsze decyzje dotyczące grupy użytkującej cmentarz.

Obok kręgów powstawały kurhany, a z kolei wokół kurhanów składano zmarłych na tzw. części płaskiej cmentarzyska. Geneza tej formacji pochodzi z Półwyspu Skandynawskiego i wysp bałtyckich Gotlandii i Olandii i jest już znana w II-I stuleciu przed Chrystusem. Stąd też hipoteza o obecności w Odrach skandynawskiego plemienia Gotów.

…
Czy wiesz, że Rezerwat „Kregi Kamienne” w Odrach to największe i najstarsze po angielskim Stonehange miejsce tego typu w Europie? Chcesz poczuć wyjątkowy, tajemniczy klimat tego miejsca? Chcesz odetchnąć żywicznym powietrzem, w którym – jak twierdzą niektórzy – unosi się dobra energia? Chcesz zgłębić historię Gotów? A może interesuje cię przyroda i „świadkowie minionych wieków…”? Przyjedź, zobacz i poczuj to miejsce .

…
Od 15 września 1958 teren ten stanowi prawnie chroniony rezerwat przyrody. Stworzono go nie tylko dla zachowania obiektu archeologicznego, ale również w celu ochrony ponad 86 gatunków porostów (zwykle obserwowanych wyłącznie na terenach wysokogórskich), które odkryto na 300 głazach.

Kamienne kręgi znajduję się także w Grzybnicy
a te najbardziej znane to oczywiście Stonehenge i Lisseyviggeen

---

Did you enjoy this post? Why not leave a comment below and continue the conversation, or subscribe to my feed and get articles like this delivered automatically each day to your feed reader.

© 2012 Happy-weekend . Wordpress themes